Green New Deal : yes, please

Green New Deal : yes, please
Of wie is er tegen een slimme groene toekomst?

Lorin Parys wil geen heruitgave van de New Deal. Zo stelde hij in een bijdrage in deze krant op 4/12. Want de eerste New Deal van Franklin Delano Roosevelt zou de grote depressie alleen maar verdiept hebben.

Daarmee gaat de voorzitter van Flander DC wel erg kort door de bocht. Historici zullen er op wijzen dat de eerste contacten tussen Roosevelt en Keynes eerder moeizaam verliepen, dat de nieuwe economische inzinking in de herfst van 1937 allicht te wijten was aan een voortijdige poging van de Amerikaanse regering om overheidsuitgaven te schrappen en het budget terug in evenwicht te krijgen. Pas in het voorjaar van 1938 koos de president voor een 100% keynesiaanse aanpak en lanceerde hij een extra uitgavenprogramma van 5 miljard dollar. Roosevelt legde zijn programma uit tijdens een interview bij de open haard waarin hij uitlegde dat het aan de overheid was om "een economisch herstel te forceren" door "toevoegingen te doen aan de koopkracht van de natie". Waarmee bij de basis legde voor de keynesiaanse economie die tijdens de oorlog (noodgedwongen), maar ook jaren daarna toonaangevend was en uiteiçndelijk leidde tot de welvaart van de “golden sixties’.

Maar dat is geschiedenis en recepten die werkten in de jaren ’30, werken daarom vandaag niet meer. De geschiedenis herhaalt zich nooit zo maar.
Als velen vandaag de term New Deal of beter nog de Global Green New Deal gebruiken, is het dan ook vooral als een beeld, als een symbool voor problemen van vandaag, niet van gisteren. Daarbij staat de ‘triple crunch’ centraal zoals eerst geformuleerd door de New Economic Foundation en inmiddels overgenomen door VN-secretaris Ban Ki-Moon : het samengaan van drie crisissen : de financiële crisis, de klimaat- en energiecrisis en ten slotte de voedselcrisis. Door te erkennen dat deze problemen samenhangen, geeft men meteen ook aan dat enkel een integrale oplossing mogelijk is. Het domste dat men nu kan doen bijvoorbeeld is de aanpak van het klimaatprobleem op de lange baan schuiven en alleen de financiële perikelen trachten te bezweren. Juist door te investeren in een groene economie kunnen we ons redden uit de recessie. De UNEP (het milieuprogramma van de VN) rekende voor dat er miljoenen groene jobs kunnen gecreëerd worden als men radicaal durft te kiezen voor een “low carbon economy”. Tijdens zijn verkiezingscampagne beloofde Barack Obama vijf miljoen groene jobs. Daarmee speelde hij in op de succesvolle ‘Green for All’ - actie die al liep in de VS sinds de goedkeuring van de Green Jobs Act in 2007. Een nieuwe groene aanpak van problemen vandaag, die hoogstens van verre gelijkenissen vertoont met het anticyclisch beleid van weleer.

Lorin Parys stelt dat de grote depressie van de jaren ’30 pas bezworen werd door het opgang komen van een hele oorlogseconomie in de jaren ’40. Dat is een open deur intrappen. Keynes zou niet anders beweerd hebben. Eind 1939 schreef Keynes het manifest “How to Pay for the War”, dat werd uitgewerkt tot het Keynes Plan voor de Britse oorlogseconomie.
Uiteraard hopen we dat de huidige crisissen op een vredelievende wijze kunnen bezworen worden. Maar het beeld van een oorlogseconomie beklijft.

Lester Brown van het vermaarde World Watch Institute maakte de voorbije jaren furore met zijn pleidooi voor een ‘war time mobilisation’ om de klimaat- en grondstoffencrisis af te wenden (zie o.m. : Plan B 3.0: Mobilizing to Save Civilization). In de jaren ’40 werd bewezen eerst in Engeland, nadien in de VS dat – als er echt een “sense of urgency” is – een hele economie in record tijd kan omgevormd worden tot een nieuw soort economie die de wereldwijde problemen efficiënt kan aanpakken. Maar een mooier en vredelievender beeld is wellicht dat van het naoorlogse Marshall-plan voor de heropbouw van Europa. Ook daar werd bewezen dat bergen kunnen verzet worden als alle neuzen in dezelfde richting wijzen. Of nog : het naoorlogse sociaal pact in eigen land dat de basis legde voor onze sociale zekerheid en welvaart.

Gezien de ernst van de crisissen waar we voor staan, is een nieuw maatschappelijk pact, een nieuwe DEAL nodig. Er is nood aan een overeenkomst met zoveel mogelijk partners : werkgevers en vakbonden, milieu- en consumentenbewegingen en het hele middenveld en alle overheden in ons land, in Europa, internationaal. Om de overgang te maken van een onduurzaam economische groeimodel naar een ecologische economie. Om armoede en voedselonzekerheid systematisch aan te pakken en om de financiële sector structureel te hervormen (om te komen tot een “nieuwe Bretton Woods” , nog zo’n historisch beladen begrip…).

Door te spreken van een NEW deal geven we aan dat we niet willen voortsukkelen op platgetreden paden, maar dat we nu een grote sprong vooruit willen maken en kiezen voor diepgaande verandering (‘Change’ in het nieuwe jargon). We willen een maatschappelijk project dat mensen begeestert en terug hoop geeft. Zoals het project van Roosevelt deed.

En we willen een GROENE New Deal. De aanpak van het klimaatprobleem en de overgang naar een ecologische economie maken de kern uit van de Deal. Dat betekent dat we voor het economisch herstel kiezen voor duurzame projecten die de wereld van morgen bouwen. De kracht van onze verbeelding wordt de motor van deze veranderingen.

Dat alles zou de godfather van de creativiteit in Vlaanderen, Lorin Parys toch hevig moeten aanspreken? Innovatie, ecologische innovatie, groene verbeeldingskracht. Of om het te zeggen met de woorden van Alex Steffen van de internetactiegroep Worldchanging, gevierd spreker op het Creativity World Forum dat Lorin Parys zopas organiseerde : “We hebben de keuze tussen twee toekomsten : één ondenkbaar en de ander onverbeeldbaar. Ik wil wegen zoeken om een toekomst te scheppen die duurzaam, dynamisch, welvarend en eerlijk is, een toekomst die slim en groen is…” Dat is nu juist de bedoeling van een Green New Deal.

De BAM stort zich nu ook op de Fruithoflaan

De BAM (Beheersmaatschappij Antwerpen Mobiel) gaat zich ook bezig houden met de Fruithoflaan in Berchem. Dat werd bevestigd op de districtsraad van Berchem nu donderdag. De BAM is immers niet allen verantwoordelijk voor de aanleg van de Oosterweelverbinding of de verlenging van tramlijnen. Ze verwaardigen zich ook om enkele fietsroutes aan te leggen. In Berchem zou het gaan om de fietsroute Fruithoflaan-Ringlaan, de route langs de Saffierstraat (langs de spoorlijn naar Lier) en de route Posthoflei - Roderveltlaan.
De aanleg van een nieuw fietspad op de Fruithoflaan staat geprogrammeerd tegen 2011.

Dat is goed nieuws en slecht nieuws. Het goede neiuws is dat er een fietspad komt. De Fruithoflaan is al lang een ontbrekende schakel in het fietsroutenetwerk. Het slechte nieuws is dat de BAM dit gaat behartigen. De BAM heeft een kwalijke reputatie verworven in het uitstellen van allerlei werken : alles moet wijken voor de Lange Wapperbrug. En die wordt altijd maar duurder en er komt steeds meer protest tegen.
De BAM maakt ook dikwijls fouten op het vlak van communicatie, laat staan in het verlenen van inspraak. Bij de aanleg van een fietspad op de Fruithoflaan willen de bewoners zeker gehoord worden. Het districtscollege neemt voorlopig geen duidelijk standpunt in : er mag geen groen sneuvelen, er mag geen rijstrook sneuvelen, er mogen geen parkeerplaatsen sneuvelen. Dat kan dus gewoon weg niet : men zal keuzes moeten maken. Ofwel maakt de BAM de keuzes voor ons. En dan hou ik mijn hart vast.

Als de BAM het fietspad aanlegt, zou dit in theorie om kosten van de BAM moeten gebeuren. De belangrijkste werken uit het Masterplan gingen immers gefinancierd worden met de toekomstige opbrengst van de tol voor de nieuwe Oosterweelverbinding. Maar ook dat lijkt nu niet meer zo zeker. Districtsvoorzitter Peter Raats kon hier nog geen duidelijk antwoord op geven. Wellicht moeten stad en district toch alles zelf ophoesten. Wat dan nog de meerwaarde is van de bemoeienis van de BAM, is dan geheel onduidelijk.

De Waldorf en Statler van de Vlaamse politiek

Chagrijnig Rechts steunt Centrum Rechts



Jean -Marie Dedecker en Bart De Wever kwamen dit weekend woorden tekort om het “70 punten - plan” van Annemie Turtelboom, migratieminister van de VLD af te schieten. Volgens De Wever roert Turtelboom de tamtam met haar criteria, volgens Dedecker is haar nota van het niveau van een kleuterklas. Daarmee laten beide heren zich van hun zwartste kant zien. In feite wensen zij totaal geen regularisatie en zouden ze liefst alle mensen zonder papieren meteen op het vliegtuig zetten. Zij aanvaarden enkel economische criteria en dan liefst voor nieuwe migranten. Humanitaire criteria kunnen hen gestolen worden. Dat is de nieuwe definitie van wat politiek correct moet heten in het nieuwe Vlaanderen.

Hoe hard ze ook roepen : ze kunnen in feite niet verhelen dat ze zeer dicht staan bij het standpunt van minister Turtelboom. Een schoolvoorbeeld van de pot die de ketel verwijt dat ie zwart ziet.
Want de “Punten-Nota” van minister Turtelboom is een bedrieglijk schijn- maneuver dat totaal haaks staat op de beloofde regularisatie van mensen zonder papieren die hier al lang verblijven en die geïntegreerd zijn in onze samenleving. Turtelboom ontneemt deze mensen het laatste beetje hoop. Ze legt immers onhaalbare voorwaarden op. Men moet aan de hand van officiële documenten kunnen bewijzen dat men al vijf jaar in België verblijft en men moet twee jaar legaal in ons land verblijven. Daarmee worden veel mensen zonder papieren de facto uitgesloten. Hetzelfde geldt voor het tewerkstellingscriterium. Mensen zonder papieren mogen niet werken. Dat is zelfs strafbaar. Als ze het doen, is het dus in het zwart. Maar om geregulariseerd te worden moeten ze in het wit gewerkt hebben. De hypocrisie ten top. En zo doorzichtig. Turtelboom legt de lat zo hoog dat de meeste mensen zonder papieren er onmogelijk over geraken.

Turtelboom spreekt over lokale verankering, maar in de praktijk is er voor haar maar één criterium : de behoeften van onze eigen economie. In feite is er voor haar maar één doorslaggevend argument: wie kan er helpen om de vacatures voor onze knelpuntenberoepen in te vullen?

Op welke wijze verder zal beslist worden over taalkennis en sociaal-cultureel engagement is compleet onduidelijk. Wat is goede taalkennis, wat is basiskennis? Wat is een zwakke sociale verankering, wat een sterke? Hoeveel Belgen zouden voor deze testen slagen?

Als klap op de vuurpijl wil de minister de burgmeesters voor haar kar spannen. Turtelboom speelt de joker of moeten we zeggen de “zwarte piet” door aan de burgemeesters. Zij mogen de weegschaal doen overhellen : met tien goede punten of tien slechte punten. De burgemeester als wrakende engel aan de poort van het paradijs. De burgemeester als stoplap, als zondebok, als excuustruus.
Denkt de minister nu echt dat burgemeesters die het echt willen opnemen voor het welzijn van alle mensen die op hun grondgebied verblijven, dit vergiftigd geschenk in dank zullen aannemen? Dat burgemeesters medeplichtig willen worden, zullen collaboreren aan een dergelijke onmenselijke uitwijzingsmachine? Recht geaarde burgervaders en -moeders laten, zich voor dit soort laffe politieke spelletjes niet misbruiken.

Dedecker en De Wever verspreiden intussen hun boodschap van zurig ressentiment. De bittere schaduwen van Open VLD en CD&V die hun doelpartijen gegijzeld houden. Voor hen staat het uitwijsbeleid van Turtelboom nog altijd gelijk met een pamperbeleid. Annemie is de willoze marionet van de franstaligen. Joëlle en Laurette trekken aan de touwtjes. De heren zijn onverbiddelijk in hun oordeel : Annemie is een watje. Annemie is een softie, ze vertoont nog restjes van menselijkheid en mededogen. Net als de franstaligen wil ze eigenlijk de grenzen radicaal open gooien en alle vreemdelingen ons land binnen loodsen…

Eigenlijk te gek voor woorden. Maar ze komen er toch weg mee. Hun kritiek wordt als evangelie onthaald. Dedecker zweert bij het puntensysteem van Canada of Australië. Maar in die puntenstystemen wordt wel degelijk ook rekening gehouden met werkbereidheid, familie, aanpassingsmogelijkheden. Bovendien gaat het hier over immigratieregels, niet over de regularisatie van asielzoekers of mensen zonder papieren.

In feite gaan Dedecker en De Wever veel verder dan wat in democratische landen als normen gangbaar is. In feite zijn zij niet bezig met de bestrijding van het 70 punten-plan van Turtelboom. Zij zijn bezig met de uitvoering van het 70 – puntenplan van Dewinter. Misschien moeten we de punten 29, 31, 33, 36, 37 en vooral 38 van het hoofdstuk immigratiestop van het 70punten plan (“Immigratie : de oplossingen – 70 voorstellen ter oplossing van het vreemdelingenprobleem”) er nog maar eens op nalezen.

Maar in feite bewijzen de twee brommende heren, de Waldorf en Statler van de Vlaamse politiek, Annemie een grote dienst. Zij tonen het groteske aan van het beleid dat zij in de steigers zet. Zij geven de grenzen aan. De grenzen van wat balorig rechts vandaag politiek correct vindt, maar de meeste weldenkende burgers toch nog altijd als politiek niet correct beschouwen. Annemie kan vandaag het verschil maken. Door misschien toch even te luisteren naar sommige franstalige collega’s in de regering, door werk te maken van een “Belgisch compromis”. Waarbij “Belgisch” staat voor “gezond verstand”, “verdraagzaamheid”, “wederzijds begrip”… Met als doel zo snel mogelijk de vele mensen zonder papieren die zich willen integreren, op te nemen in onze samenleving én onze economie.

GSM : risico voor zwangere vrouwen

Vrouwen die regelmatig gsm'n lopen meer risico om een kind te baren met gedragsstoornissen. Dat blijkt uit een grootschalige studie op maar liefst 13.000 kinderen, uitgevoerd door de universiteiten van Los Angeles en Aarhus (Denemarken). De moeders van de kinderen werden ondervraagd over het gsm-gebruik tijdens de zwangerschap. De kinderen werden na de geboorte gevolgd tot ze zeven jaar werden. Vormen van hyperactiviteit of andere emotionele problemen werden in kaart gebracht. Daarnaast werd bijgehouden welke kinderen ook zelf regelmatig een gsm gebruikten voor de leeftijd van zeven jaar.

Het onderzoek dateert van eind de jaren '90. Toen was het gsm-gebruik nog niet algemeen. De helft van de vrouwen belde bijna nooit met een gsm. De vrouwen die wel regelmatig belden met een gsm liepen 54% meer risico op het krijgen van een kind met gedragsstoornissen. Effecten konden vastgesteld worden vanaf drie keer bellen per dag. Als de kinderen zelf ook regelmatig de gsm gebruikten, liep het risico op tot 80%.


http://www.independent.co.uk/life-style/health-and-wellbeing/health-news/warning-using-a-mobile-phone-while-pregnant-can-seriously-damage-your-baby-830352.html

Meest sexy burgemeester - minst leefbare stad

Rankings kunnen bedrieglijk zijn. Of misschien toch ook een deel waarheid bevatten. Wie zal het zeggen? Volgens het Antwerpse communicatiebureau Brandhome Is Antwerpen de meest trendy en modieuze stad van Vlaanderen en Patrick Janssens de meest sexy burgemeester. Maar volgens een geleerde studie van de UCL bengelt Antwerpen in een vergelijkend onderzoek naar de leefkwaliteit in gemeenten, helemaal onderaan. Over beide hitparades valt veel te zeggen. Ook over het feit dat men mordicus erelijsten wil opmaken en dat men die steevast kwijt raakt in de pers. De pers rangschikt zo graag, deelt zo graag goede, en liever nog slechte punten uit. Niet gestoord door veel zin voor nuance. Is de meest besproken burgemeester ook de slechtste burgemeester van Vlaanderen? Herinner u de ranking van het Nieuwsblad in 2006. De kiezer vond van niet. En dat is nu een kwotering die echt meetelt.
Volgens de onderzoekers van de UCL scoort Antwerpen dus slecht op sociaal-economisch vlak, op vlak van huisvesting, milieu en (iets minder) op vlak van dienstverlening. Bedroevend resultaat dus. Ware het niet dat alle grote steden slecht scoren. Wat toch halvelings het vermoeden doet rijzen dat er iets mis is met de meetmethode. Misschien kunnen we hte toch beter houden op de Stadsmonitor waar dezelfde relaties met meer zin voor schakeringen worden beschreven.

Toch valt er misschien toch één voorzichtige conclusie te rapen uit de nieuwe rankings. Antwerpen weet zich goed te verkopen met haar A-campagne. Tien op tien voor city marketing. Maar de kwaliteit van leven in die stad van A stijgt niet noodzakelijk navenant. Armoede, sociale uitsluiting, te kort aan groene ruimte, veel auto's in de binnenstad, te weinig echte inspraak-kansen. Om maar enkele factoren te noemen. Het zou toch ergens kunnen steek houden.

Maar laat ons niet in de val trappen van de rankings.
Antwerpenaars zijn mans en vrouws genoeg om zelf een oordeel te vellen over de PR die over hen heen rolt. En zij weten zelf het best of het echt goed leven is in die mooie stad, voor iedereen.

Roetdeeltjes zorgen voor opwarming

De bijdrage van roet aan het broeikaseffect is driemaal groter dan tot nu toe werd gedacht. Roet is na CO2 de belangrijkste oorzaak van de opwarming van de aarde. Zo blijkt uit onderzoek van Veerabhadran Ramanathan en Greg Carmichael, verschenen in het tijdschrift Nature Geoscience (http://www.nature.com/ngeo/journal/v1/n4/fig_tab/ngeo156_F2.html).

Aërosolen zoals roet absorberen inkomend zonlicht of kaatsen het juist terug. Ze kunnen zowel voor opwarming als voor afkoeling zorgen. Hun werking is erg afhankelijk van de hoogte waarop ze zich bevinden. Maar het hangt ook sterk af van het soort van deeltjes. Aërosolen (non-BC) zoals sulfaten of nitraten dragen sterk bij tot het effect van 'global dimming' (vermindering van licht) : ze zorgen netto voor afkoeling aan het aardoppervlak. Maar zwarte roetdeeltjes (BC = 'black carbon') hebben netto een opwarmend effect. Ze zorgen voor een opwarming van de atmosfeer, en een afkoeling aan het aardoppervlak, maar het netto effect blijft positief : ze doen dienst als broeikasgas. En het gaat om massa's roet : veroorzaakt door duizenden kookvuren op hout en mest, vooral in Azië, maar ook door de verbranding van dieselmotoren in westerse landen.

In feite zo zeggen de auteurs van het artikel, is dit goed nieuws : roet terugdringen is veel makkelijker dan C02 terugdringen. Als zwart roet officieel erkend wordt als brooeikasgas, kan dat ook belangrijke economische effecten hebben.
De strijd tegen fijne roetdeeltjes en tegen de opwarming van de aarde, wordt dan één en dezelfde strijd.

Maar je kan de zaken ook anders voorstellen. Stofdeeltjes in de lucht, en meer bepaald aërosolen als sulfaten en nitraten kaatsen zonlicht terug en hebben netto een afkoelend effect. In het tijdschrift "Der Spiegel" repte men zich dus om opnieuw open deuren in te trappen : de opwarming van de aarde in Europa wordt veroorzaakt door het proper maken van onze lucht, zo houdt men de lezer voor. Te kort door de bocht, zo blijkt dus als je het totale plaatje bekijkt. Natuurlijk blijft het zo dat meer sulfaten in de lucht zorgen voor een lagere temperatuur. Maar de negatieve gezondheidseffecten van dit soort smog zijn genoegzaam bekend. We willen liefst niet kiezen tussen de pest en de cholera, tussen smog en broeikas.

Laat ons zoeken naar dubbele winsten.
Het echte doemdenken (roet zorgt voor extra opwarming) kan dan misschien leiden tot extra soelaas : de bestrijding van roetvervuiling levert een dubbel dividend op...

Cogels Osylei : het lange wachten

Op de laatste districtsraad van 20 maart interpelleerde districtsraadslid Johan Malcorps schepen Luc Thiessen en voorzitter Peter Raats over het uitblijven van een oplossing voor de overlast op de Cogels Osylei.

De bewoners van de Cogels Osylei blijven actie voeren. Met plakkaten ‘Mooi en Meedogenloos’. Want de situatie in hun straat is onhoudbaar. Ondanks beloftes van De Lijn rijden er nu 7 buslijnen dag en nacht (+ verkeer naar de stelplaatsen), ook streekbussen. Dit zou neerkomen op een 700-tal bus- en trambewegingen per dag.

De gemeenteraad besliste ooit dat de Cogels Osylei een hoofdcorridor moest zijn voor het openbaar vervoer. De Lijn belooft al vele jaren de straat aan te pakken (het grootste deel van de heraanleg zouden zij moeten betalen). Maar blijkbaar is dat geen prioriteit voor De Heer De Kesel van de Lijn Antwerpen of voor minister Van Brempt.

Door de slechte staat van het wegdek geeft dit scheuren in de huizen. Nog belangrijker is dat kinderen worden aangereden. Dergelijke ongevallen worden door de Lijn blijkbaar zonder gevolg geklasseerd.

Het district Berchem heeft het geld niet om de heraanleg te doen. Er zou minstens 1,5 miljoen € nodig zijn, waarschijnlijk veel meer. Maar gezien de Cogels Osylei duidelijk van bovenlokaal belang is als as voor het openbaar vervoer, maar ook als beschermd stadsgezicht, is het logisch dat het district hulp vraagt aan hogere overheden. Erwin Pairon vroeg in de gemeenteraad aan stadsschepen Guy Lauwers of de stad positief kon antwoorden op de vraag van het district Berchem om in de Cogels Osylei bij te springen. Groot was onze verbazing toen Lauwers antwoordde dat hij nog geen vraag ter zake had gekregen van het district. Ook een beetje plat van het stadsbestuur, want ze moeten het probleem onderhand wel kennen. Het buurtcomité voerde een uitgebreide correspondentie met de burgemeester zelf.

Districtsschepen Thiessen zei hierop dat hij de vraag wel degelijk had voorgelegd tijdens de Raad van Overleg met de stad over de verdeling van de middelen van het Districtsfonds (extra middelen die de stad ter beschikking wil stellen voor openbare werken in de districten). Hij pleitte daarbij voor meer middelen voor trekkingsrechten voor de heraanleg van straten die een bijzondere bescherming genieten. Maar het antwoord van de stad was klink en klaar NEE. De gelden van het Districtsfonds worden voorbehouden voor de aanleg van fietspaden. Overigens een heel raar antwoord : want op de Cogels Osylei is het nu zeker niet veilig om te fietsen naast het tramspoor. Dus alleen al omwille van de veiligheid van de fietsers zou een aanpak van de straat wenselijk zijn.
Vanuit Groen! zullen we de vraag opnieuw voorleggen aan stadsschepen Lauwers. Zo gemakkelijk kunnen ze hun verantwoordelijkheid niet wegschuiven.

Minister Van Mechelen (bevoegd voor monumentenzorg in de Vlaamse regering) legde wel tal van mooie verklaringen af aan de buurtbewoners, maar komt voorlopig ook niet over de brug. De stad heeft nog geen uitnodiging van hem gekregen om over het dossier te overleggen. We zullen de minister in het parlement hier graag aan herinneren.

Met de Lijn is er een akkoord dat ze hun deel van de kosten van de heraanleg van de Cogels Osylei (als die er ooit komt) zullen betalen. Maar over de busbewegingen zelf is er geen enkel akkoord.

Verder moet er overlegd worden met het district Antwerpen over de afstemming van de wijkcirculatieplannen. Districtsvoorzitter Raats kon ons ook hier weinig hoop bieden. Hij wil het wijkcirculatieplan voor heel Zurenborg eerst grondig herbekijken. Omdat er twee nieuwe feiten zijn : de aanleg van de Groene Singel en de inplanting van een nieuwe wijk, Nieuw Zurenborg.

Wat zal er dan wel gebeuren? Er wordt gewacht.

Er wordt gewacht op de meesterproef van de stadsbouwmeester, en een wedstrijd om het beruchte rondpunt in het midden van de Cogels Osylei nieuw te ontwerpen. Er wordt gewacht op de stad. En op minister Van Mechelen. OP de Lijn. En op een nieuw wijkcirculatieplan.

Men kan nog lang wachten. Groen! vraagt dat men stopt met treuzelen, rond de tafel gaat zitten en een oplossing uitwerkt. Eventueel een tijdelijke oplossing als er nog te veel onzekerheden in het spel zijn. Maar alles gewoon laten aanslepen, is voor ons geen optie.

Vanuit de oppositie doen we intussen wat we kunnen.

Dreigingen uit de diepzee

Onze oceanen worden zwaar vervuild. En door de opwarming van de aarde zijn de zeewoestijnen, zeeën waar alle leven dood is, met 15% aangegroeid.
6,5 miljoen km2 (200 keer de oppervlakte van België) van de zee is morsdood.
Het fytoplankton dat 99,9% van alle CO2 in levende wezens, vasthoudt, is er afgestorven.

En we weten intussen allemaal dat door overbevissing veel vissoorten finaal dreigen uit te sterven. De alarmkreten van Greenpeace en WWF vinden nauwelijks gehoor.

Nog een opmerkelijk bericht : in de Stille Oceaan drijft een tapijt van plastic afval met een oppervlakte twee maal zo groot als de Verenigde Staten : de ‘Plastic Belt’. Vissen raken erin verstikt.

Van alle oceanen ter wereld is slechts 4% nog ongerept. 40% van het zeewater is zwaar tot heel zwaar vervuild. Helemaal bovenaan de lijst van mariene probleemgebieden staat onze eigen Noordzee.

Leviathan?
Hoe lang nog voordat we de prijs betalen voor onze stelselmatige mishandeling van de ecologie van de oceanen? Of om het met een mythisch beeld te zeggen : hoe lang nog voor de zee terugslaat?

In de SF-thriller ‘De Zwerm’ beschrijft Frank Schätzing hoe de oceaan en haar bewoners wraak nemen op de menselijke beschaving die haar belaagt met vervuiling.
Is dit één van vele trendy horrorverhalen opgehangen aan het modieuze eco-thema?
Of slaat Schätzing toch af en toe (onbewust?) de nagel op de kop?
Twee van zijn doembeelden blijken zich alvast door te zetten in de werkelijkheid.

Aantasting van de derde ijskap : methaanhydraten

De derde ijskap, zo mogen we de voorraad methaanhoudend ijs in de bodem van de zee wel noemen. Dat ijs bevat ruwweg eens zoveel organische koolstof als alle bekende voorraden fossiele brandstof bij elkaar. Grote hoeveelheden van die koolstof kunnen gemakkelijk de atmosfeer bereiken, maar in de meeste koolstofcycli en klimaatmodellen komt het reservoir niet eens voor.

Opgesloten in kooivormige waterkristallen, clathraten, vormt methaan een methaanhydraat.

In “De Zwerm” wil een Noorse oliemaatschappij Statoil, actief op de Noordzee gas winnen uit methaanhydraten. Dit is overigens geen fantasieverhaal – hier is men effectief mee bezig. Wat begrijpelijk is. De voorraden ‘brandbaar methaanijs’ worden op 10.000 gigaton geschat, zowat het dubbele van onze olie-, steenkool- en gasvoorraden. Maar bij de verbranding van het goedje zouden natuurlijk immense hoeveelheden CO2 vrijkomen. Bij Schätzing draait dit plan uit op een nachtmerriescenario.

Fred Pearce beschrijft de werking van methaanclathraten in zijn pessimistisch klimaatboek ‘De Laatste Generatie’. Hij baseert zich op officieel onderzoek. Als dit al horror is, dan is het gebaseerd op wetenschappelijke bevindingen. Pearce beschrijft de methaanuitbarstingen van op de zeebodem oneerbiedig als “megascheten”. Methaan is een veel krachtiger broeikasgas dan CO2. En in de methaanclathraten liggen massa’s methaan opgeslagen. “In de gevaarlijke wereld van plotselinge, abrupte en onstuitbare klimaatveranderingen is methaan het kruitvat” besluit Pearce. En dan heeft hij het nog niet over de plannen om de methaanijslagen effectief te gaan aanboren…

Een massale kwalleninvasie

Schätzing beschrijft hoe horden zeewezens onze kusten belagen. Het lijkt allemaal ver gezocht. Maar de werkelijkheid lijkt niet meer zo ver af van zijn gruwelverhalen.

Van Japan tot Afrika en van Alaska tot Australië wordt een ware explosie van het aantal kwallen opgetekend. De jongste maanden is het aantal giftige reuzenkwallen voor de kusten van Japan, China en Zuid-Korea schrikbarend toegenomen. De naam van deze monsterkwal is Echizen Kurage, het beest weegt 200 kilo en beschikt over talloze, uiterst giftige tentakels. Eén kwal heeft voldoende gif om zestig mensen te doden. In de Middellandse zee vreest men voor een invasie van de Spaanse kusten deze zomer. Gelukkig gaat het om een veel kleinere soort (pelugia noctiluca). Vorig jaar al spoelden miljoenen kwallen aan op de Spaanse kusten. De giftige kwallen komen in zee voor in grote groepen, ‘bloesems’ van duizenden exemplaren. Ze vermenigvuldigen zich pijlsnel door de warmte van de zeeën en door het verdwijnen van veel vissoorten. Ze zijn het signaal dat het ecosysteem van de zee totaal ontwricht is. “Telkens als we overspoeld worden met kwallen, stuurt de zee ons de boodschap dat ze ziek is en dat we haar mishandelen” waarschuwt Joseph Maria Gili, prof aan Barcelona’s Instituut voor Mariene Wetenschappen.

Meer CO2 = Minder Zuurstof

Het Scripps Instituut van San Diego heeft de concentraties aan zuurstof gemeten over de hele wereld sinds 1989. De specialist terzake Dr. Ralph Keeling geeft aan dat voor elke molecule CO2 die gevormd wordt door de verbranding van fossiele brandstoffen, er tegelijk drie zuurstof- moleculen verdwijnen.

Sinds het begin van het industriële tijdperk is de concentratie aan CO2 in de atmosfeer met 30% toegenomen. De afname van O2 in de atmosfeer zou voor dezelfde periode 0,095% bedragen. Dat lijkt verwaarloosbaar. Maar zuurstof maakt slechts 20% uit van de atmosfeer. En volgens de regels voor zuurstoftekort in besloten plaatsen (van de Amerikaanse administratie voor beroepsveiligheid en gezondheid) mag de zuurstofconcentratie nooit beneden 19,5% zakken.

Zo lang we koolwaterstoffen sneller blijven verbranden dan dat het milieu de bijproducten (CO2 en waterdamp) kan opvangen om terug zuursof aan te maken, ziet het er naar uit dat de hoeveelheid zuurstof in de atmosfeer zal blijven afnemen. Overtollig CO2 opslaan onder de grond, vermindert de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer, maar stopt de daling van zuurstof in de atmosfeer niet.

Voor alle duidelijkheid : het gaat om een in verhouding zeer klein zuurstofverlies. Het feit dat men de laatste jaren zo’n duidelijke daling van zuurstofconcentraties over verschillende meetstations gespreid heeft kunnen vaststellen, is vooral onrustwekkend omdat het een extra bewijst levert van de mate waarin CO2- concentraties pieken en de klimaatverandering doorzet.

We zijn nog erg ver verwijderd van het schrikbeeld dat de Nederlandse SF-auteur Felix Thijssen ooit schetste in “Pion” (1979). In zijn verhaal zakken de zuurstofniveaus in die mate dat mensen uiteindelijk alleen nog kunnen overleven in broeikassen. Omdat buiten de kassen planten geen CO2 meer omzetten in zuurstof.

In de zeeën is er intussen wel een groot probleem van zuurstofvermindering (hypoxia) door milieuvervuiling (eutrofiëring die de groei van het fytoplankton aantast). Met het gevolg dat het plankton in zee minder CO2 kan opslaan. Met als gevolg : meer CO2 en minder O2 in de atmosfeer…

Elke 30 seconden baby met geboorteafwijking in China

De milieuvervuiling in China neemt misdadige proporties aan. Volgens een recent rapport wordt er elke 30 seconden in China een baby geboren met een genetische afwijking. De oorzaak moet niet ver gezocht worden : de schaamteloze milieuvervuiling. De kosten voor de Chinese samenleving kunnen zeer hoog oplopen. Bijna één op de tien gezinnen krijgt af te rekenen met het probleem.

http://news.xinhuanet.com/english/2007-10/30/content_6973235.htm

Verkeersveiligheid : jaren talmen breekt ons zuur op

Sinds 2005 is de spectaculaire daling van het aantal verkeersslachtoffers onder Paarsgroen stil gevallen. In de laatste verkeersveiligheidsbarometer blijkt dat het aantal doden nu zelfs terug stijgt. Het gaat om een nationale tendens, die zich even goed voordoet in het Vlaamse Gewest. De paarse regering en minister Landuyt dragen mee verantwoordelijkheid voor het ambitieloze beleid van de laatste jaren. Veel maatregelen werden aangekondigd (een snelheidsbeperking voor vrachtwagens – de strijd tegen de terreinwagens – het rijbewijs met punten), maar kwamen er niet. Van intelligente snelheidsaanpassing in wagens werd geen werk gemaakt. Het aantal dodehoek-ongevallen nam terug toe, maar dat werd niet opgevolgd. Straatracen is nog altijd niet officieel verboden. De verkeerswet werd zelf afgezwakt.

Spijtig genoeg legt de nieuwe oranjeblauwe meerderheid-in-spé zo mogelijk nog minder ambitie aan de dag. Het beleid inzake verkeersveiligheid dreigt nu helemaal stil te vallen. Het Belgisch Instituut voor Verkeersveiligheid smeekt om duidelijke doelstellingen op het vlak van handhaving en meer snelheids- en alcoholcontroles. In de tekst van het regeerakkoord-in-wording vinden we geen enkel cijfer terug. De enige concrete beslissing van de oranjeblauwe onderhandelaars was om het Verkeersboetefonds af te schaffen. Met als gevolg dat het geld van de boetes niet meer noodzakelijk gebruik zal worden voor verkeersveiligheid : een duidelijke stap terug. Een andere brandende ambitie van Oranjeblauw is de liberalisering van de autokeuring.

Er is terug nood aan een ambitieus verkeersveiligheidsbeleid : het autoverkeer in centra moet beperkt worden, we moeten durven kiezen voor minder en minder snel vrachtverkeer op de weg. Waar blijft het lang beloofde rijbewijs met punten. Waar blijven de stimuli voor veilig en comfortabel fietsen, de investeringen in slimmere en veilige wagens.
In feite is er nood aan een nieuwe golf investeringen in het veiliger maken van onze wegen. Het is een schande dat de aanpak van de zwarte punten in Vlaanderen achterop loopt. Daar bovenop is een nieuwe aanpak nodig naar het model van de ‘Duurzaam veilig’-aanpak in Nederland, op basis van veiligheidsaudits en nieuwe infrastructuuringrepen zoals rijwegscheidingen en aanpassingen van kruispunten ter bescherming van fietsers en voetgangers (bv. om dodehoek-ongevallen te voorkomen).

Verkeersveiligheid zou één van de prioriteiten van het formatie-overleg moeten zijn.
Daar is alvast niets van te merken.

Een beetje chaos op het spoor

Sommige syndicalisten wilden vandaag een beetje chaos creëren op het spoor. Om aan te tonen dat een minimale dienstverlening niet zou werken. De treinreizigers werden andermaal gegijzeld.
Toch was de situatie niet zo erg verschillend van op andere dagen. Want de service is de laatste weken, maanden altijd al op het minimale af, de vertragingen zijn opnieuw de regel geworden, de chaos is er even goed als er geen vakbondsacties gevoerd worden.
Je merkt op de duur het verschil niet.
Paars zonder groen heeft nu al enkele jaren investeringen in het spoor verwaarloosd. De gevolgen zijn ernaar. Wie gelooft dat het enkel de schuld is van koperdieven?
De vakbondsmilitanten snijden weer eens in eigen vlees. De goodwill bij veel reizigers is oneindig groot. Het is bovendien een riem onder het hart als je weet dat vertragingen voor één keer misschien een doel dienen. Ook al voert men dan actie tegen eventuele beslissingen van een regering die misschien nooit het licht zal zien...

Shanghai : model van stadsontwikkeling ?

Patrick Janssens gaat met het Allerheiligenverlof op bezoek naar Shanghai. Om het model van stadsontwikkeling aldaar te gaan bewonderen. Zo luidt het. Het is een model waar projectontwikkelaars in Antwerpen of zelfs Brussel alleen maar kunnen van dromen. Ter voorbereiding van de Wereld Expo in 2010 werden naar schatting 400.000 bewoners verdreven. Alleen al voor de bouw van de prestigieuze Expo site werden 18.000 gezinnen verbannen naar de rand van de stad.

Onze burgervader wil zich ook gaan vergapen aan het "80.000 People Stadium", één van de

grootste voetbalstadions ter wereld. Kwestie van ideeën op te doen.

De burgemeester ziet het groots.

Intussen wordt Monika De Coninck die om geld verlegen zit voor de normale werking van het OCMW wandelen gestuurd.

De burgemeester droomt liever van prestigeprojecten...

Herontdekt Geweten

Bert Anciaux, kopman van Spirit, wil dat er eindelijk een eind komt aan het opsluiten van kinderen in gesloten centra. Hij dreigt zelfs met gerechtelijke stappen.

Dirk Van der Maelen, vooralsnog fractieleider van de SP.a in de Kamer, klaagt de notionele interest aan omdat bedrijven zich hiervan rijkelijk bedienen om op grote schaal belastingen te ontwijken.

Blijft het feit dat Spirit vier jaar lang een hard asielbeleid mee steunde, met inbegrip van het opsluiten van kinderen en het uitblijven van een regularisatie voor mensen zeonder papieren die al jaren wachten op gerechtigheid.

Blijft het feit dat de socialisten verschuillende golven van fiscale amnestie én de notionele interest mee goedkeurden.

In de oppositie komt men snel tot inkeer, zo blijkt.

Daar is niets op tegen. We geloven grif dat Bert en Dirk zich al lang gewrongen voelden door de houding die ze voorheen moesten aannemen.

Maar nu ineens van krommen aas gebaren en een totaal ander standpunt innemen, alsof men geen enkel verantwoordleijkheid draagt voor het verleden, is te kort door de bocht.

Een welgemeend sorry, zou op zijn plaats zijn.

Sorry, we zaten er naast.
Sorry, we konden onvoldoende wegen op het beleid.
Sorry, we vonden dit onvoldoende belangrijk om echt de strijd aan te gaan...

En dan nu zand erover. Alle bondgenoten zijn nu welkom.
In de strijd voor een rechtvaadig asielbeleid.
En in de strijd tegen fiscaal onrecht.

Bejing 1989

Yangon 2007

Total Loss In Myanmar

De repressie in Myanmar is schokkend.
Vreedzaam betogende monniken worden opgepakt, gefolterd, vermoord.
Wereldwijd wordt er geprotesteerd. En dat is hartverwarmend.
Maar in feite overheerst een gevoel van machteloosheid.
Het westen kan enkel toekijken.
De politiek kan enkel commentaar leveren. Progressieve politici doen aan opbod.
Maar de echte machthebbers laten cynisch betijen. Een multinational als TOTAL. Als wij het niet doen, zijn het anderen. En wordt het nog erger. Het argument klinkt ziekelijk vertrouwd.
En de machtige noorderbuur CHINA. De revolte op het Tien-an-men plein in 1989 is lang vergeten. Toch zijn de gelijkenissen opvallend. Net als het cynisme. De Chinezen houden de Birmese dictators de hand boven het hoofd. Geen inmenging in binnenlandse aangelegenheden, is het nieuwe parool. Ook van president en premier-in-spe Poetin. China als kampioen van de landen die het recht opeisen om straffeloos mensenrechten te schenden. De omgekeerde Carter-doctrine. En niemand regeert. Binnen enkele maanden draait de media-machine op volle toeren voor de Spelen in Bejing. Zal er iemand dan nog mogen reppen over Yangon, Tibet of de Falun Gong?

De trein als fallus-symbool voor onze burgemeesters?

NMBS-topman Marc Descheemaecker pleit voor de sluiting van verschillende stopplaatsen voor de trein in heel het land. Er zijn nu nog 326 onbemande stopplaatsen in ons land. Blijkbaar wil Descheemaecker er met de groffe borstel doorgaan en lokale treinen op grote schaal gaan vervangen door bussen. De NMBS-man voegde er smalend aan toe dat veel burgemeester in België “de afschaffing van treinen blijkbaar als een bedreiging zien van hun mannelijkheid”. De trein als falussymbool? De stopplaats als ..? Je moet er maar opkomen. Een brave burgervader die vindt dat mensen in zijn gemeente het recht hebben om met de trein naar het werk te gaan, is, is dus hopeloos gefrustreerd en gecomplexeerd...

De schrapping van stopplaatsen zou in de nieuwe beheersovereenkomst tussen de federale overheid en de NMBS moeten opgenomen worden. Het valt te vreezen dat de nieuwe regering Leterme (of Vanrompuy? of Reynders) daar wel eens oren naar zou kunnen hebben. Dan zou het resultaat van jaren paarsgroen beleid met investeringen in extra treinverbindingen, herwaardering van stations en heropening van stopplaatsen, totaal onderuit gehaald worden. De NMBS-top tekent dan mee voor een anti-ecologisch en a-sociaal beleid.

Ook bij Infrabel zijn ze aan het stuntelen geslagen. Vandaag zou de Diabolo, de verbinding tussen de luchthaven van Zaventem en de E 19 en uiteindelijk Antwerpen, met veel bombarie aangekondigd worden. Maar de persconferne"tie werd op het laatste moment afgeblazen. Blijkbaar liep er iets grondig mis. Het gaat dan ook om een PPS-constructie : een samenwerking van de overheid met de privé. En dan zit er in onze contreien al vlug een haar in de boter. Dus voorlopig nog geen Diabolo. Weer eens uitstel, net als voor het al eeuwen aangekondigde GEN-project voor de Brusselse rand.

Johan Malcorps

SUPERMALLS IN VLAANDEREN : NEE BEDANKT

Geen mega-shopping center in Boom

De wet op de grote handelsvestigingen, de zogenaamde Ikea-wet heeft geleid tot een explosieve groei van shoppingcentra en grote handelsvestigingen in België. Dit ging ten koste van de detailhandel in de stadskernen, ten koste van jobs en ten koste van veel open ruimte.
Zo zakte het aantal buurtwinkels in Vlaanderen op enkele jaren tijd van 10.000 tot onder de 6.000.

Nu de Groenen terug aanwezig zijn in het federaal parlement, willen ze de IKEA-wet grondig bijsturen. Dit in het kader van een reddingsplan voor bedreigde buurtwinkels en winkelstraten in onze centra. “ Het kan niet langer dat de inplanting van grote winkelcomplexen indruist tegen alle principes van het Vlaams ruimtelijk beleid.

Een straf voorbeeld is het project ‘De Klamp’ in Boom. Het zou gaan om een supermall met een commerciële ruimte van 42.000 m2 in een totaal park van 59.000 m2. Er wordt een ondergrondse parking gepland van 1.500 parkeerplaatsen. Een tweede Wijnegem Shopping Center ten zuiden van Antwerpen dus en dan nog gelegen aan de meest beruchte winkelboulevard van Vlaanderen (de Boomsesteenweg). Dit vloekt met alle ruimtelijke principes beleden in Vlaanderen. Het vormt een ernstige bedreiging voor tal van winkelstraten en -kernen in de zuidrand van Antwerpen. Op dit moment worden een Ruimtelijk Uitvoeringsplan (RUP) en Mobiliteitseffectenrapport voorbereid. De gemeente Boom zou het RUP in de loop van 2007 willen goedkeuren. De projectontwikkelaar hoopt ook binnen afzienbare tijd een goedkeuring voor de stedenbouwkundige en socio-economische vergunningen. Groen! roept alle besturen in de regio op om zich uitdrukkelijk tegen dit project uit te spreken.

Super - hyper - mega : het kan niet op

WIJNEGEM SHOPPING CENTER is met haar 125.000 m2 bebouwde oppervlakte – 58.000 m2 commerciële ruimte – 240 winkelunits en jaarlijks 10 miljoen bezoekers de grootste mall in België.

Maar in vergelijking met de supermalls in Amerika en Azië is het nog altijd een klein broertje.

De grootste Amerikaanse mall is maar even TIEN KEER ZO GROOT : het is West Edmonton Mall (Alberta - Canada) : 580.000 m2 totale oppervlakte – 350.000 m2 commerciële ruimte – 20.000 parkeerplaatsen.

De absolute max is de South China Mall (Dongguan – China) : 892.000 m2 totale oppervlakte – 660.000 m2 commerciële ruimte

Maar er is nog hoop : de Belgen zijn vooralsnog niet de trouwste shopping center bezoekers :

Aantal bezoeken aan groot winkelcentrum per jaar (onderzoek Healey & Baker)

Belg : 11,2 keer per jaar
Fransman : 27,6 keer per jaar
Brit : 30 keer per jaar
Nederlander : 47,5 keer per jaar

Communicerende vaten ter linkerzijde:

kansen en bedreigingen

Progressief Vlaanderen verloor de verkiezingen op 10 juni (als we de ACW-stemmen even buiten beschouwing laten). SP.a verliest 9 zetels, Groen! wint er slechts 4. De progressieve partijen verliezen 4,8% en 5 zetels aan (centrum)rechts.

Progressieve Vlaamse zetels in 2003 : 23 (SP.A/Spirit) + 0 (Agalev) = 23
Progressieve Vlaamse zetels in 2007 : 14 (SP.A/Spirit) + 4 (Groen!) = 18
Resultaat : - 5 zetels

In het rapport Janssens worden verschillende verklaringen aangegeven voor het verlies van de SP.A. Maar over Groen! wordt nauwelijks gerept. Het is nochtans duidelijk dat SP.A zo goed als gedwongen was om sterk in te zetten op het behoud van de groene kiezers en zetels die men in 2003 had binnengehaald (bijna 200.000 stemmen en omzeggens alle 9 zetels van Agalev). SP.A-voorzitter Vande Lanotte werd willens nillens gegijzeld door zijn groene kiezers. De winst in 2003 was zo spectaculair, dat behoud of verlies van zelfs maar een deel van deze groene achterban beslissend zou zijn voor winst of verlies in 2007. De SP.A voerde dan ook een campagne die sterk gericht was op groene thema’s (milieu, anti-kernenergie, ontwikkelings-samenwerking), maar betaalde hiervoor cash aan haar rechterflank, waar zich een regelrechte leegloop voordeed. Voorzitter Vande Lanotte is dus jammerlijk mislukt in zijn spreidstand tussen groene en centrumkiezers. Hij slaagde er wel in de groei van Groen! af te blokken, maar betaalde daarvoor een zeer hoge prijs. De partij verliest 9 zetels en daarvan gaan er maar vier naar Groen! De rest verschuift naar centrum-rechts. We vatten dit samen met volgende beeld :

De klassieke theorie van de communicerende vaten ter linkerzijde klopt voor een deel, maar voor een belangrijk deel ook niet. Dat blijkt uit een analyse van de kiesuitslagen van progressieve partijen in Duitsland, Nederland en belgië (zie artikel in Oikos nr. 42).

Een éénzijdige voorstelling is misleidend. Het is niet zo dat verschillende progressieve partijen steeds vooral winnen of verliezen t.o.v. elkaar en elkaar dus verzwakken. Meerdere progressieve partijen die apart van elkaar opkomen, kunnen juist het kiezersbereik van de progressieve zijde fors verruimen. Strategieën waarbij progressieve partijen elkaar actief bekampen, kunnen daarentegen leiden tot een stelselmatige verzwakking van het progressieve kamp.

De keuzes die de partijstrategen de komende maanden maken, zullen bepalend zijn voor het politieke landschap in Vlaanderen. Als SP.A of Groen! vooral mekaar als vijand blijven opvoeren, dreigen ze samen fors in te boeten aan kiezersbereik. De geschiedenis leert anderzijds dat alle progressieve partijen – zeker in de oppositie – kunnen winnen door elk sterk uit te komen voor het eigen project.

Groene Waarden en Normen


Mensen zijn terug op zoek naar waarden en normen. De CD&V lijkt hen het meest houvast te bieden. Het normen- en waardendiscours van de kristen - democraten was één van de kritische succesfactoren op 10 juni. Gezin, veiligheid, geborgenheid, beschutting tegen een losgeslagen maatschappij. “SAMEN” : de keuze voor een herstel van de waarde van samen-leven, het herstel van de waarde van het collectieve op het individuele. Degelijk bestuur behoort daarbij als reactie op eindeloos experimenteren. In feite was Paars één langgerekt experiment met meer individuele vrijheden, emancipatie, libertaire waarde, dus afbreuk aan strenge normen, zelf je weg zoeken, wars van betutteling. Vlaanderen ging een heel eind mee : homo-huwelijken, euthanasie, verdraagzaamheid voor andere culturen, jonge, blitse politici, losse relaties. Maar Vlaanderen zegt op een bepaald moment ook duidelijk “nee” : legalisering van drugs, geweld en sex op TV, onveiligheid op straat, een te opdringerige islam.

Als Groenen krijgen we makkelijk het verwijt dat we te veel moraliseren, dat we met het vingertje zwaaien. We houden ons in. We willen niet meer geassocieerd worden met te veel regeltjes. Maar tegelijk dreigen we de aansluiting op het nieuwe waardendebat te missen.

Terwijl de groene beweging in oorsprong een nieuwe waarden- beweging is, die in het katholieke Vlaanderen dierf opkomen voor emancipatie en tegelijk nieuwe waarden beleed. Luc Versteylen kwam op voor het catacomben-kristendom vs. Het Koekelberg- katholicisme. De waarden van de “herlevingsbeweging” ANDERS GAAN LEVEN waren stilte, soberheid en samenhorigheid.

Dat is dertig jaar geleden. Wat is een moderne vertaling van groene waarden en normen?


1. “ECOLOGIE” is een wetenschap. Maar in de politiek is het vooraal een morele oproep, een “WAKE UP CALL”. De ecologische norm heet al enige jaren “DUURZAAMHEID” (“sustainability”). Respect voor de natuur, voor het leefmilieu, voor de (overlevings)kansen van anderen. Het is het omgekeerde van verspilling, het opsouperen van milieugebruikswaarde waar je eigenlijk geen recht op hebt. De aarde behoort aan onze kinderen en kleinkinderen. Ieder heeft recht op een eerlijk aarde- aandeel. Wie meer gebruikt, steelt van de armen vandaag of morgen. “Gij zult niet meer nemen, dan waar ge recht op hebt. Duurzaamheid als waarde, soberheid als norm. Kiezen voor kwaliteit i.p.v. hoeveelheid.

Minder CO2 uitstoten als morele plicht? Is het rond rijden met een energieverslindende 4X4 zoveel als een ecologische zonde? Is betalen voor CO2-compensatie dan letterlijk het kopen van een aflaat?

2. Groenen zijn sociaal. Maar uiteraard is dat geen eigenschap die we voor ons zelf alleen kunnen opeisen. Hoe anders sociaal is Groen?
Ivan Illich gebruikte het begrip CONVIVIALITEIT (samenhorigheid). Een samenleving die weer kiest voor de menselijke maat, voor mensen die mekaar meer ontmoeten, voortdurend met mekaar omgaan, in de eigen straat, wijk, onbekenden in de stad. Kiezen voor nieuwe netwerken waar de oude verloren gingen. Ingaan tegen het individualisme van ieder (consumeert) voor zich. Ingaan tegen de eenzaamheid (ieder leeft op zich), tegen de vervreemding (nergens meer thuis – alles wordt uniform). Dat heeft ook te maken met infrastructuur (verkeer, distributie, energie) en voorzieningen (welzijn, onderwijs) : kleinschalig vs.. grootschalig, decentraal vs. centraal, zelfvoorziening vs. commerciële monopolies. Het heeft ook te maken met democratie : Groenen geloven in mondige mensen die participeren (het nieuwe woord is co-productie). Burgerzin maakt integraal deel uit van de nieuwe samenhorigheid. Democratie van onderop, vanuit de basis, met wortels in het volle leven (“grassroots democracy”).

De moderne buurtwinkel (versta superette) als model van een conviviale samenleving. Niet de oude kruidenier met dorpsroddel en vervallen producten. Maar de aantrekkelijke superette/traiteur met vriendelijke service en kwaliteitsproducten op maat.

3. Groenen zijn geweldloos. VREDE is de eerste en belangrijkste groene waarde. GREEN- PEACE. Ingaan tegen geweld is ingaan tegen alle vormen van verdrukking, wereldwijd, ook dicht bij huis. Ingaan tegen geweld in de samenleving, in relaties, geweld ingebakken in instituties, religies, ideologieën. Emancipatie is opkomen voor geweldloosheid in de praktijk. Dat is immers het dilemma van de geweldloosheid : geweld gedogen, is ook een vorm van geweld. Uitbuiting en slavernij zijn ook vormen van structureel geweld, net als armoede. Geen geweld gebruiken als norm volstaat niet. Verdraagzaamheid evenmin : er is meer nodig dan het gedogen van anderen. Solidariteit is de actieve vorm van geweldloosheid.

Voorstel Dewael om geld verkeersveiligheid in te pikken is beschamend

Duizend verkeersdoden zijn en blijven er duizend teveel

Groen! is het niets eens met de voorstellen om de opbrengsten van de verkeersboetes ook voor andere doeleinden in te zetten dan voor verkeersveiligheid. Het feit dat minister Dewael dit voorstel steunt is beschamend. Als er nu ergens NIET op bespaard mag worden, dan is het wel op verkeersveiligheid.

De Paarse ministers zouden ter zake beter enige schroom aan de dag leggen. Het paars bilan op vlak van verkeersveiligheid is niet bepaald schitterend. De noden op het vlak van verkeersveiligheid zijn nog steeds erg groot. Met meer dan duizend verkeersdoden per jaar zit België nog altijd slecht in vergelijking met andere landen. En het aantal slachtoffers lijkt te stagneren. Het is helemaal niet meer zeker dat de doelstelling van een halvering van het aantal verkeersdoden tegen 2010, nog zal gehaald worden.

In die omstandigheden is het onverantwoord om de beschikbare middelen een andere bestemming te geven. Als er binnen bepaalde politiezones een verzadiging zou bereikt zijn wat investeringen betreft in sensibilisering of handhaving, kunnen en moeten de resterende middelen volgens Groen! ingezet worden voor investeringen door gemeenten, provincie of gewest in veiliger kruispunten en wegen, extra fietspaden, betere voetpaden of voor het steunen van experimenten met veiliger wagens (bv. het systeem van de intelligente snelheids-begrenzing ISA). In vergelijking met bv. Nederland hebben we op het vlak van investeringen in veilige wegen, nog een grote achterstand in te lopen.

Het is evident dat een deel van de middelen wordt overgedragen aan de wegbeheerders in afwachting dat het hele verkeersbeleid duidelijker onder gewestbevoegdheid komt. En dat ook de inspanningen van gemeenten en het gewest inzake verkeersopvoeding en een meer dynamische rij-opleiding, sterker ondersteund worden.

Groen! is verontrust door het feit dat politiemensen zo een enge invulling geven aan de zorg voor meer verkeersveiligheid. Sommigen denken blijkbaar niet verder dan flitspalen of moto’s. Terwijl veel preventieve en sensibiliserende acties op het terrein nog mogelijk zijn.